महाराष्ट्रातील विधान परिषद निवडणुकांपूर्वी राजकीय वातावरण कमालीचे तापले असून सातारा-सांगली स्थानिक स्वराज्य संस्था मतदारसंघातील निवडणूक विशेष चर्चेत आली आहे. वरवर पाहता महायुती एकत्र असल्याचे चित्र असले, तरी पडद्यामागे सुरू असलेल्या नाराजीच्या राजकारणामुळे सत्ताधारी आघाडीची चिंता वाढली आहे. शिवसेना, भाजप आणि राष्ट्रवादी काँग्रेस (अजित पवार गट) यांच्यातील अंतर्गत मतभेद आता उघडपणे समोर येत असल्याने या निवडणुकीत ऐनवेळी कोणता राजकीय ट्विस्ट येईल, याकडे राज्याचे लक्ष लागले आहे. विशेष म्हणजे, या संपूर्ण घडामोडीत उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांची भूमिका अत्यंत महत्त्वाची मानली जात आहे. स्थानिक प्रतिनिधींच्या भावना जाणून घेतल्यानंतर अंतिम निर्णय मुंबईत वरिष्ठ पातळीवर घेतला जाणार असल्याने शिवसेना नेमकी कोणती भूमिका घेते, यावर निवडणुकीची दिशा अवलंबून राहू शकते. सातारा-सांगलीची निवडणूक अचानक चर्चेत का? सातारा-सांगली स्थानिक स्वराज्य संस्था मतदारसंघासाठी 18 जून रोजी मतदान होणार आहे. महायुतीने या निवडणुकीत भाजपचे धैर्यशील कदम यांना उमेदवारी दिली आहे. त्यांच्या विरोधात महाविकास आघाडीकडून अभयसिंह जगताप मैदानात आहेत. सामान्यतः महायुती एकत्र असल्यास निवडणूक तुलनेने सोपी मानली गेली असती. मात्र उमेदवारी जाहीर झाल्यानंतर स्थानिक पातळीवर नाराजीची कुजबूज सुरू झाली. काही नेत्यांनी थेट नाराजी व्यक्त केली, तर काहींनी मौन बाळगत अप्रत्यक्ष दबाव वाढवण्याची भूमिका घेतली आहे. यामुळे निवडणूक केवळ दोन उमेदवारांपुरती मर्यादित न राहता महायुतीतील अंतर्गत एकजुटीची परीक्षा ठरली आहे. शिवसेनेची बैठक; शिंदेंकडे जाणार अहवाल मंगळवारी शिवसेना आपल्या सर्व स्थानिक स्वराज्य संस्थांमधील लोकप्रतिनिधींची महत्त्वपूर्ण बैठक घेणार आहे. या बैठकीत नगरसेवक, नगराध्यक्ष, जिल्हा परिषद सदस्य, पंचायत समितीचे पदाधिकारी आणि इतर प्रतिनिधी आपली भूमिका मांडणार आहेत. बैठकीनंतर तयार होणारा सविस्तर अहवाल थेट उपमुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांच्याकडे पाठवला जाणार असल्याची माहिती आहे. त्यानंतर शिवसेनेने महायुतीच्या उमेदवाराला पाठिंबा द्यायचा की काही वेगळी भूमिका घ्यायची, याबाबत अंतिम निर्णय घेतला जाईल. यामुळे निवडणुकीपूर्वी शिंदे काय निर्णय घेतात, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे. शंभूराज देसाईंच्या भूमिकेने वाढल्या चर्चा या निवडणुकीतील सर्वात महत्त्वाची बाब म्हणजे मंत्री शंभूराज देसाई यांनी व्यक्त केलेली नाराजी. त्यांनी भाजपच्या निर्णयावरच प्रश्नचिन्ह उपस्थित केल्याने महायुतीतील अंतर्गत मतभेद उघड झाले. राजकीय निरीक्षकांच्या मते, महायुतीतील घटक पक्षांना विश्वासात न घेता उमेदवारी निश्चित करण्यात आल्याची भावना काही नेत्यांमध्ये आहे. त्यामुळेच निवडणुकीच्या तोंडावर अस्वस्थता वाढल्याचे दिसत आहे. या नाराजीचे मतदानावर किती परिणाम होतात, हे पाहणे महत्त्वाचे ठरणार आहे. भाजप अलर्ट मोडवर; मतदारांना हलवले महायुतीतील संभाव्य मतफुटीची शक्यता लक्षात घेऊन भाजपने सावध भूमिका घेतली आहे. सातारा आणि सांगलीतील भाजप समर्थक मतदारांना अज्ञातस्थळी हलवण्यात आल्याची माहिती समोर आली आहे. राजकारणात याला सर्वसाधारणपणे ‘रिसॉर्ट पॉलिटिक्स’ म्हणून ओळखले जाते. मतदानापूर्वी विरोधी पक्षांकडून किंवा नाराज गटांकडून संपर्क होऊ नये आणि मतदार एकसंध राहावेत, यासाठी हा उपाय अवलंबला जातो. यावरूनच भाजप कोणतीही जोखीम पत्करण्याच्या मनःस्थितीत नसल्याचे स्पष्ट होत आहे. राष्ट्रवादीतही खलबते; मकरंद पाटील यांच्याकडे सूत्रे शिवसेनेप्रमाणेच राष्ट्रवादी काँग्रेसमध्येही या निवडणुकीवरून हालचाली सुरू आहेत. मंत्री मकरंद पाटील यांनी नुकतीच पक्षाच्या नगरसेवक, जिल्हा परिषद सदस्य आणि पदाधिकाऱ्यांची बैठक घेतली. या बैठकीत स्थानिक कार्यकर्ते आणि लोकप्रतिनिधींनी आपापल्या भावना व्यक्त केल्या. त्यानंतर पुढील राजकीय भूमिकेचा निर्णय घेण्याचे सर्व अधिकार मकरंद पाटील यांच्याकडे सोपवण्यात आल्याचे सांगितले जात आहे. विशेष म्हणजे, कराड येथे झालेल्या महायुतीच्या बैठकीला अनुपस्थित राहण्यामागे कार्यकर्त्यांची मते जाणून घेण्याचा उद्देश असल्याचे स्पष्टीकरणही त्यांनी दिले आहे. धैर्यशील कदम विरुद्ध अभयसिंह जगताप या निवडणुकीत भाजपचे धैर्यशील कदम आणि महाविकास आघाडीचे अभयसिंह जगताप यांच्यात थेट लढत होत आहे. मात्र, सध्या चर्चा उमेदवारांपेक्षा महायुतीतील नाराजीवर अधिक केंद्रित आहे. मतदानाच्या दिवशी कोणत्याही प्रकारचे क्रॉस व्होटिंग होते का, नाराज नेते शेवटच्या क्षणी कोणती भूमिका घेतात का आणि शिवसेना-राष्ट्रवादीचा अंतिम निर्णय काय असतो, यावर निकालाचे चित्र अवलंबून राहू शकते. 18 जूनला काय घडणार? मतदानाला अवघे काही दिवस शिल्लक असताना सातारा-सांगलीची निवडणूक राज्यातील सर्वाधिक चर्चेची लढत बनली आहे. एका बाजूला महायुतीतील नाराजी, दुसऱ्या बाजूला महाविकास आघाडीची आशा आणि त्यातच मतदारांना अज्ञातस्थळी हलवण्याच्या हालचाली यामुळे राजकीय उत्सुकता शिगेला पोहोचली आहे. आता शिवसेनेच्या बैठकीतून काय निष्पन्न होते, मकरंद पाटील कोणती भूमिका घेतात आणि अखेर एकनाथ शिंदे कोणता निर्णय देतात, यावर अनेक गोष्टी अवलंबून आहेत. त्यामुळे 18 जूनच्या मतदानाकडे केवळ सातारा आणि सांगलीच नव्हे, तर संपूर्ण महाराष्ट्राचे राजकीय लक्ष लागले आहे. ही निवडणूक एका जागेपुरती मर्यादित नसून महायुतीतील अंतर्गत एकजुटीची मोठी कसोटी मानली जात आहे.
